Bettel nennt de Krich e Feeler – a wëll trotzdem, datt Europa erëm mam Putin schwätzt

Fir den Xavier Bettel ass de russesche Krich an der Ukrain e strategesche Feeler – an dat seet de Vizepremier an Ausseminister net haut fir d'éischt. Nei ass den Akzent, deen hien elo, no véier Joer Krich, setzt: Europa misst erëm direkt mam Kreml un den Dësch, soss hält d'Stierwen net op. Eng Positioun, déi an de Bréisseler Sëtzungssäll net iwwerall gär gehéiert gëtt.

Genee do läit d'Spannung an dem, wat den Ausseminister sécht. Op der enger Säit déi kloer moralesch Veruerteelung, op der anerer d'Iddi, datt een esouguer mat deem schwätze muss, deen ee selwer als Agresseur bezeechent. Wéi Lëtzebuerg dës zwou Saachen ënnert een Hutt kritt, seet vill driwwer aus, wéi e räicht, virsiichtegt Europa sech no Joere Krich nei opstellt.

E klore Verdikt, eng ongewéinlech Rezept

Dem Bettel säi schäerfste Saz iwwer den Iwwerfall steet am Protokoll. Beim OSZE-Ministerrot zu Skopje am November 2023 huet hie sech direkt un déi russesch Delegatioun geriicht: „Dir hutt e grousse Feeler gemaach.“ No de Gräueltate vu Butscha, sou de Minister deemools, hätt hie gespuert, datt zu Moskau „kee Wëlle bestoung, eng Léisung ze fannen“.

E Krich unzefänken ass einfach. E Krich ze beenden, dat ass d'Zeechen vu richtege Leader.

U sengem Urteel huet sech näischt geännert – wuel awer um Akzent. An engem Interview, deen Euronews den 29. Januar 2026 publizéiert huet, beklot de Bettel, datt Europa bei deene Verhandlungen, déi um Enn zielen, op der Säitelinn steet. „Mir musse mat hinne schwätzen, wa mir eng Léisung wëllen“, sou de Minister, an hie warnt: „Wa mir net mat hinne kënne schwätzen, da fanne mir och keng Léisung.“ Europa, bedauert hien, sief „ofwiesend“. Wann Lëtzebuerg „ze kleng“ sief, fir esou eng Noriicht ze droen, da sollten den Emmanuel Macron oder en anere Staatschef Europa vertrieden – well Moskau, betount hien, wëll net mat der EU-Aussebeoptraagter Kaja Kallas schwätzen. Hie wier prett, bei diskrete Kontakter ze hëllefen, wann et eppes bréngt. Eng rout Linn widderhëlt hien dobäi ëmmer erëm: „keng Eenegung iwwer d'Ukrain ouni d'Ukrain“ – an datt „den Agresseur an dësem Krich Russland ass“.

D'Suen hannert de Wierder

Dem Bettel seng Diplomatie steet op engem soliden finanzielle Fondement. Zanter 2022 huet Lëtzebuerg méi wéi 550 Milliounen Euro un Ënnerstëtzung fir d'Ukrain zougesot, sou eng Opstellung op Basis vu Regierungszuelen, déi Chronicle.lu zesummegestallt huet. Dovun entfale ronn 259 Milliounen op militäresch Hëllef, 196 Milliounen op d'Versuergung vu Flüchtlingen an 96,2 Milliounen op humanitär Hëllef a Liewensmëttelhëllef.

Fir e Land mat manner wéi 700.000 Awunner ass dat materiellt Gewiicht beträchtlech. Zu de Lëtzebuerger Liwwerunge gehéieren ënner anerem:

• 144 NLAW-Panzerofwiermissilen an 4.000 Sturmgewierer;
• 42 gepanzert Gefierer an 34 gepanzert Ambulanzen;
• 39 Drone an iwwer 18 Milliounen Patréinen.

2022 an 2023 huet d'militäresch Hëllef un d'Ukrain ëm déi 16 Prozent vum Lëtzebuerger Verdeedegungsbudget ausgemaach. Wärend engem Besuch an der Ukrain am Abrëll 2025, zesumme mat der Verdeedegungsministesch Yuriko Backes, huet de Bettel nach eng Kéier ronn 21 Milliounen Euro ugekënnegt – dorënner 10 Milliounen u frëscher militärescher Hëllef an 10 Milliounen fir d'ukrainescht Energiesystem. De President Volodymyr Zelenskyy huet him den Orde vum Fürst Jaroslav dem Weisen verlidden.

Sanktiounen an agefruere Milliarden

Bei de Sanktioune bleift Lëtzebuerg fest am EU-Konsens an huet all Paket zanter 2022 mëttgedroen – vum 16. am Februar 2025 iwwer den 18. am Juli 2025 bis bei den 20., dee den 23. Abrëll 2026 ugeholl gouf, nodeems Ungarn an d'Slowakei hir Awänn fale gelooss hunn. Déi lescht Mesuren zéien d'Schrauwen un der russescher Energie, der Schëfffaart an der Finanz méi un a setzen Dosende Schëffer op d'schwaarz Lëscht, esou d'Europäesch Kommissioun an de Rot vun der EU.

Lëtzebuerg sëtzt awer och op enger finanzieller Schlësselplaz. Hei huet Clearstream säi Sëtz, ee vun deenen zwee groussen europäeschen Zentralverwahrer, déi blockéiert russesch Verméigen halen. Am Dezember 2025 hunn d'EU-Staatscheffen decidéiert, ronn 210 Milliarden Euro u agefruere russeschen Staatsverméigen esou laang zougespaart ze loossen, bis Moskau de Krich stoppt a fir den Openbau matbezilt. Wéivill russesch Verméigen genee zu Lëtzebuerg agefruer sinn, dovun ginn d'Schätzungen auserneen – vu méi Milliarden bis bei ronn 20 Milliarden Euro. E Beweis dofir, wéi zentral de klenge Staat fir den ekonomeschen Drock op Moskau ass.

De Sträit ëm d'Verdeedegungsausgaben

De Krich zwéngt Lëtzebuerg och doheem zu enger ongemittlecher Diskussioun. Bei de Verdeedegungsausgabe war d'Land bannent der NATO laang um Schluss – an huet sech e méi mëlle Mooss erausgehandelt: Säin Zil vun 2 Prozent gëtt um Bruttonationalakommes gemooss, net um BIP, eng Basis, déi um NATO-Sommet 2023 zu Vilnius zu sengem Virdeel ugepasst gouf. D'Regierung wëll dës 2 Prozent vum BNA bis 2030 erreechen, wouduerch de Verdeedegungsbudget vu 728 Milliounen Euro (2024) op ronn 1,461 Milliarden Euro (2030) eropklëmmt – also bal eng Verduebelung, sou Zuelen, déi Paperjam beriicht.

Géint d'Lat, déi d'NATO op hirem Sommet am Juni 2025 zu Den Haag gesat huet, gesäit dee Wee elo bescheiden aus: D'Alliéiert hunn sech do verflicht, bis 2035 ganzer 5 Prozent vum BIP fir Verdeedegung a Sécherheet auszeginn. Lëtzebuerg muss, wéi déi aner Memberen, bis Mëtt 2026 e nationale Fahrplang virleeën. D'Backes verdeedegt de Rhythmus vum Land an erënnert drun, datt „2 Prozent tatsächlech den Ambitiounsniveau ass, deen all NATO-Alliéiert“ zu Vilnius an zu Washington bestätegt hunn – während aus dem Ministère ze héieren ass, datt een net „ausginn well, fir auszeginn“.

Um Enn steet d'Bild vun engem klenge Land, dat verschidde Positiounen zur selwechter Zäit hale wëll: den Iwwerfall als historesche Feeler veruerteelen, d'Ukrain hir Verdeedegung matbezuelen, Sanktiounen iwwert déi eege Finanzplaz duerchsetzen – an awer drop bestoen, datt iergendwann iergendeen an Europa dem Putin um Verhandlungsdësch wäert géigeniwwersëtze mussen.