Zuchverkéier
Funkpann leet de Bahnverkéier an Däitschland lahm — Grenzregioun ofhängeg vun der DB
Eng landeswäit Stéierung um GSM-R-Funk huet d'Däitsch Bunn an der Nuecht op den 24. Juni ronn zweeënhallef Stonnen blockéiert — an erënnert, wéi staark de Grenzverkéier vu Lëtzebuerg op der DB hänkt.
Vu Tom Schmit · · 4 Min. Lieszäit

Eng éischter rar Szen huet sech an der Nuecht op Mëttwoch, den 24. Juni, an Däitschland ofgespillt: De ganze Schinneverkéier ass stoe bliwwen. Ronn zweeënhallef Stonnen laang huet d'Däitsch Bunn all Zuch um Quai gehalen — vum ICE bis bei d'S-Bunnen an de groussen Stied —, well de digitale Funk, deen d'Zuchführer mat de Stellwierker verbënnt, landeswäit ausgefall ass. Dat mellen d'Noriichtenagentur Associated Press an den ëffentlech-rechtlechen Sender ZDF.
D'Stéierung huet spéitowes ugefaangen a war kuerz virun 1 Auer moies behuewen, nodeems d'Techniker op en Notfallsystem ëmgeschalt hunn. Mä de Virfall — eng eenzeg technesch Panne, déi e ganzt nationaalt Netz lamleet — werft d'Fro op, wéi belaaschtbar déi Infrastruktur ass, op déi sech all Dag Dausende Frontaliere an der Grenzregioun verloossen.
Firwat e Funk d'ganzt Netz stoppt
D'Ursaach war e Versoe vum GSM-R, kuerz fir Global System for Mobile Communications – Railway, dem digitale Funkstandard, dee säit ronn 2000 op den europäesche Schinnen agefouert gouf. Iwwer e leeft d'Sprooch- a Datenverbindung tëscht Zuchführer an Dispatcher, an ouni e kann e Zuch net sécher fueren. Däitsch Medie betounen, datt d'Zich aus Sécherheetsgrënn ugehale goufen: Wann de Funk ausfält, huet en Zuchführer kee verlässleche Wee méi, fir Instruktiounen ze kréien oder e Problem ze mellen — dofir ass d'Stoe bleiwen déi séchersten Äntwert.
Sou konnt eng Panne an engem eenzege System d'ganzt Land op eemol blockéieren. Laut AP huet d'Däitsch Bunn gesot, si hätt d'Ursaach identifizéiert, awer net ëffentlech gemaach. D'Stéierung war landeswäit a goung wäit iwwer d'DB hir eege Zich eraus: D'ZDF mellt, datt zu Berlin déi ganz S-Bunn stoung, zu München d'Nuets-S-Bunn net gefuer ass an zu Stuttgart d'Zich um ganzen Netz um Quai gehale goufen. Och Betreiber, déi d'DB-Infrastruktur notzen, wéi Metronom an Erixx, waren betraff.
Stonnelaang Stëllstand, dann e Restart Schrëtt fir Schrëtt
Déi éischt Meldunge koumen spéit en Dënschdeg: D'ZDF schwätzt vu géint 22.30 Auer, an d'Techsäit heise huet kuerz virun Mëtternuecht eng Meldung iwwer e landeswäite Stop registréiert. Kuerz virun 1 Auer moies — ronn zweeënhallef Stonnen nodeems de Problem fir d'éischt gemellt gouf, laut AP — huet d'Däitsch Bunn matgedeelt, datt de Feeler behuewe wier an d'Zich erëm fueren. De Verkéier géif no an no erëm ulafen.
D'Cheffin vun der Däitscher Bunn, Evelyn Palla, sot der Zeitung Bild, d'Techniker hätten "d'Situatioun mat engem Notfallsystem stabiliséiere kënnen", duerno wieren d'Zich erëm gefuer.
Fir d'Reesend, déi um Quai hänke bliwwe sinn, war d'Nuecht manner geréiert. "Mir wëssen net, wat lass ass", sot d'Reyna Ghoshal, eng Passagéierin op enger Berliner Gare, der AP, a beschreift onzefriddene Gesiichter a laang Schlaangen un den Infoschalter. D'Däitsch Bunn sot, si hätt Taxi- an Hotelsbongen verdeelt an, wou méiglech, Zich op de Garen opgemaach, sou datt d'Leit eng Plaz fir ze sëtzen haten. Laut ZDF goufen d'Inhaber vum Deutschlandticket informéiert, datt si Taxi- oder Hotelskäschte bis 120 Euro no de Passagéiersrechter zréckkréie kënnen. D'Erhuelung war net direkt: t-online mellt, datt fir den nächsten Dag nach Verspéidungen an Annulatiounen erwaart goufen, wärend de Verkéier nees opgebaut gouf.
Wéi vill d'Grenzregioun un der DB hänkt
Fir Lëtzebuerg an déi breet Grenzregioun trëfft d'Panne en empfindlechen Nerv. De wichtegste grenziwwerschreidende Service ass de RE11, gemeinsam vun DB Regio Südwest an de CFL bedriwwen, deen ongeféier am Stonnentakt tëscht Lëtzebuerg, Tréier, Wittlich a Koblenz fiert. Laut Bahn-Guiden a Streckendaten dauert d'Rees vu Lëtzebuerg op Koblenz ongeféier 2 Stonnen a 23 Minutten op den CFL-Duebelstäckzich, mat Uschlëss un IC- an ICE-Zich zu Koblenz. Tëscht Koblenz an Tréier ass de RE11 dacks mam RE1 gekoppelt, deen op Saarbrécken a Mannheim weiderfiert.
De wichtege Punkt fir d'Reesend: Sou bal dës Zich op däitschem Buedem sinn, fuere si um Netz vun der Däitscher Bunn an hänken um selwechte GSM-R-Funk, deen ausgefall ass. E landeswäite Stop an Däitschland kappt also automatesch d'grenziwwerschreidend Verbindungen — et gëtt um däitsche Gleis keng separat Lëtzebuerger Léisung. Dës Kéier huet d'Timing de Schlag gemëllert: D'Panne ass an d'Nuecht gefall, wann nëmme wéineg Grenzzich fueren, sou datt de Schued am Verglach mat enger Stéierung am Dag begrenzt blouf.
- De Korridor: Lëtzebuerg–Tréier–Wittlich–Koblenz, ongeféier am Stonnentakt, gemeinsam vun DB Regio Südwest an de CFL bedriwwen.
- D'Ofhängegkeet: Op däitschem Territoire notzen d'Zich d'DB-Infrastruktur an de GSM-R-Funk, sou datt eng national Panne se stoppt.
- D'Risiko: Zéngdausende Pendler a Reesend aus der Grenzregioun fuere iwwer dës an déi benoper däitsch Linnen, mat IC/ICE-Uschlëss zu Koblenz.
D'Léier dovun dréit ëm eenzeg Schwaachpunkten. E modernt Schinnennetz kann net just duerch e Stuerm oder e Streik, mä duerch e Kommunikatiounssystem zum Stoe bruecht ginn — an dës Effekter halen sech net un d'Grenzen. Fir eng Regioun, deenen hiren Alldag duerch grenziwwerschreidend Zich zesummegehale gëtt, ass eng nächtlech Stéierung an Däitschland e Virgeschmaach drop, wéi séier e gemeinsamt Réckgrat ka brieche kann — an en Argument fir d'Redondanz, déi et um Liewe hält.
Heefeg gefrot
- Wat ass GSM-R a firwat sinn d'Zich stoe bliwwen?
- GSM-R (Global System for Mobile Communications – Railway) ass den digitale Funkstandard, dee säit ronn 2000 op den europäesche Schinnen agefouert gouf an d'Zuchführer mat de Stellwierker verbënnt. Fält e aus, huet en Zuchführer kee verlässleche Wee méi fir Instruktiounen — dofir goufen d'Zich aus Sécherheetsgrënn ugehalen.
- Wéi laang huet de Stëllstand gedauert?
- Laut ZDF huet d'Stéierung géint 22.30 Auer en Dënschdeg ugefaangen; d'Däitsch Bunn huet kuerz virun 1 Auer moies — ronn zweeënhallef Stonnen no der éischter Meldung — matgedeelt, datt de Feeler behuewe wier an d'Zich nees fueren.
- War de Lëtzebuerger Grenzverkéier betraff?
- De grenziwwerschreidende RE11 (gemeinsam vun DB Regio Südwest an de CFL) fiert op däitschem Buedem um DB-Netz an hänkt um selwechte GSM-R-Funk. E landeswäite Stop kappt déi Verbindung also automatesch. Well d'Panne an d'Nuecht gefall ass, wou wéineg Grenzzich fueren, blouf de konkrete Schued dës Kéier begrenzt.
- Kréien d'Passagéier hir Käschte zréck?
- D'Däitsch Bunn huet Taxi- an Hotelsbongen verdeelt a Garen-Zich als Ënnerdaach opgemaach. Inhaber vum Deutschlandticket kënnen no de Passagéiersrechter Taxi- oder Hotelskäschte bis 120 Euro zréckfuerderen.
Quellen(8)
- 1Trains across Germany halted for hours by communication system outagePBS NewsHour (Associated Press) · pbs.org
- 2Trains halted across Germany because of communication system problemKSAT (Associated Press) · ksat.com
- 3Nach Ausfällen wegen Funkstörung: Zugverkehr läuft wieder anZDFheute · zdfheute.de
- 4Bahnverkehr wegen Funkstörung deutschlandweit eingestellt; UPDATE: Läuft wiederheise online · heise.de
- 5German Rail Operator Halts Nationwide Trains After Radio System OutageBloomberg · bloomberg.com
- 6Bahn-Störung: Erste Züge fahren wieder – Bahn rechnet weiter mit Ausfällent-online · t-online.de
- 7Trains from Luxembourg to other European cities (RE11 Luxembourg–Trier–Koblenz)Seat61 · seat61.com
- 8Relation: RE11 Koblenz Hbf => Trier => LuxembourgOpenStreetMap · openstreetmap.org


